Koreni fabrike skija Elan su u mestu Cerkno

Istorija Istorija skijanja u Sloveniji Koreni fabrike skija Elan su u mestu Cerkno

Koreni fabrike skija Elan su u mestu Cerkno

Fingarjeve partizanske smui iz Cerknega 600a

Fabrika Elan ove 2015. godine proslavlja jubilej 70. godina postojanja, ali njeni koreni su godinu dana stariji i nalaze se u mestu Cerkno u zapadnoj Sloveniji. Evo kako je počelo...

Partizani su 1944. godine shvatili da nemačka skijaška jedinica smeštena na Bledu u borbama na planinskom terenu ima prednost jer je dodatno "naoružana" skijama. Zato su u štabu IX. korpusa zadnjeg dana oktobra izdali ukaz o uspostavljanju partizanske smučarske radionice.

Zadatak je poveren Rudiju Finžgarju, koji je imao dovoljno stolarskog znanja, preduzetnosti i smučarske veštine. U prizemlju bivšeg pansiona Porezen u mestu Cerkno su mu uredili stolarsku radionicu i za početak obezbedili dobrih dva kubika suvog jasenovog drveta.

U decembru 1944. su napravili prvih 50 pari skija, a do kraja rata i preko sto pari. Partizanske skije su bile bez rubnika, opremljene sa kožnim vezovima, a ispod krivine skije su označene žigom sa zvezdom petokrakom i prekrštenim skijama.

U jesen 1945. godine, Rudi Finžgar sa grupom istomišljenika je osnovao zadrugu za proizvodnju sportske opreme Elan. Od početka glavna delatnost je proizvodnja skija i tako je ostalo sve do danas kada fabrika Elan proslavlja jubilej 70. godina postojanja.

Iz ove priče se vidi da su njeni koreni godinu dana stariji. O tome svedoči i mermerna tabla na zgradi kluba penzionera u Cerknu gde se nekada nalazila partizanska radionica. Na tabli piše:

LETA 1944. JE BILA V TEJ HIŠI
USTANOVLJENA PRVA
PARTIZANSKA SMUČARSKA
DELAVNICA
TEMELJ TOVARNE
SPORTNEGA ORODJA "ELAN"
BEGUNJE NA GORENJSKEM

Preuzmite tekst na slovenačkom: Korenine Elana v Cerknom (Dobijen ljubaznošću Milana Jezeršeka iz Ski centra Cerkno, odnosno Muzeja Cerkno).

Znak na krivini Elanovih skija danas dobro poznaju milioni skijaša širom sveta. To više nija taj nekadašnji pečat kojeg su sa toliko ljubavi stavljali na skije u partizanskoj radionici IX. korpusa u Cerknu, ali ostaje sećanje na početnike, na partizanske izrađivače skija.

Elan je nekoliko puta menjao svoj znak pa da ih se podsetimo:

ELAN - 70. godina 1945 - 2015

Prica o Elanu je započela sada već prilično davnog 24. septembra 1945. godine, a kada je Rudi Finžgar sa skupinom prijatelja osnovao malu zadrugu, a koja je krenula sa proizvodnjom skija. U samim počecima Finžgar i prijatelji proizvodili su oko 800 pari skija, a ubrzo su otvorili i svoju prvu trgovinu pa su započeli i sa izvozom skija u SAD.

U 60-im godinama prošlog veka Elan je započeo sa širenjem i izvozom čitave palete vlastitih sportskih proizvoda, od onih namenjenih jedrenju, preko teniskih i badminton reketa, opreme za stoni tenis, opreme namenjene gorskim službama spašavanja, pa sve do ranaca i sportskih jakni.

Najvažnije godine u razvoju Elana bile su, 70-e godine prošlog veka. Poduzeće je tada počelo da se posebno specijalizuje u proizvodnji skija. A svoj trideseti rodendan Elan je proslavio beležeći velike rezultate: u tim trenucima na njihovim skijama vozi jedan od apsolutno najvećih skijaša u istoriji svetskog skijanja, veličanstveni Ingemar Stenmark, dok sama firma postaje jedan od najjacih brendova na području proizvodnje skija.

Pravu krizu Elan preživljava u 90-im godinama prošlog veka (ekstremna inflacija, političke prilike, privredna nestabilnost), ali i iz te krize firma se na kraju prilično uspešno izvlači.

Danas, i nakon 70 godina postojanja, Elan je i dalje jedna od vodećih svetskih marki na području proizvodnje skija i snowboarda, ali i visoko kvalitetnih jahti. Osobito jak program u sportskom smislu zadržali su na području proizvodnje skija za skijaške skokove, a kroz brojne programe podstiču razvoj i napredak mladih alpskih skijašica i skijaša.

Elan poslednjih godina odlikuju inovacije i nova rešenja kao što su integrisani sustava Fusion ili WaveFlex je najbolje optimizovano uzdužno savijanje i torziona stabilnost skije. Jedna od najnovijih inovacija je Amphibio, koja udružuje rocker i camber profil.