Istorija Istorija skijanja u Crnoj Gori Razvoj skijanja na Turjaku - Rožaj

Razvoj skijanja na Turjaku - Rožaj

Turjak ist 300x200

Kada je u sklopu nekadašnjeg GIR-a, formirano preduzće za ugostiteljstvo i turizam, raspolagalo je sa 360 ležaja u dva hotela »B« kategorije Hotel "Rozaje" i Hotel "Turjak" (sa 170 ležaja)  i vše manjih ugostiteljskih objekata.

Rožajsko područje je imalo optimalne uslove za razvoj zimskih sportova na nadmorskoj visini od 1200 – 1600 mnv, gde se sneg zadržava 120 dana godišnje. Planirana je bila izgradnja zimsko-rekreacionog kompleksa (centra) "Skrivena"- II faza turističkog centra "Turjak" sa 3 hotela sa 1.250 ležajela, 18 vila-apartmana, 10 zičara i pratećim sportskim objektima.

U međuvremenu, 2600 hektara teritorije Opštine Rožaje pripojeno je Beranama. To je teritorija gde su trebali biti izgrađeni ski tereni a sva teritorija obiluje visokočetinarskom prvoklasnom šumom.

Fotografije: TURJAK NEKADA IZ ARHIVE ISLJAMA KALAČA

                 Izvor: rozajetoday.me

 


Na sajtu "GIR" predstavljena je nekadašnja uspešna firma Gornji Ibar - Rožaje, koja je bila za uzor, ponos, pamćenje...
A zatim su došla vremene posrnuća, stečaja i  nestajanja GIR-a.

Turistički centar "Turjak" izgrađen je u vremenu 1978-1983. godine, a poslovao je u sastavu "Gornjeg Ibra",  u okviru sektora Ugostiteljstvo i turizam...

Ovde su izdvojeni fragmenti sa ovog sajta koji se odnose na skijalište Turjak...

Izgrađen Zimski  turistički centar "Turjak"

 Ugostiteljstvo i turizam raspolagalo je sa  360 ležaja u dva ho­tela »B« kategorije Hotel »Rozaje« i Hotel »Turjak  i vše manjih ugostiteljskih objekata.  Rožajsko područje ima optimalne uslove za razvoj zimskih sportova no nadmorskoj visini od 1200 - 1600 mn, gdje se snijeg zadržava 120 dana godišnje, koji su uglavnom sunčani. Planirana je bila izgradnja zimsko-rekreacio­nog kompleksa (centra) ,,Skrivena''- II faza turističkog centra ,,Turjak'' sa 3 hotela sa 1.250 ležajeva, 18 vila-apartmana, 10 zičara i pratećim sportskim objektima.

 Istraživanje resursa za razvoj planinskog turizma na planinama Hajla,Štedim i Rusulija,1979.godine

 Nosilac razvoja turizma u opštini Rožaje, RO ,,Gornji Ibar" Rožaje započeo je 1979.godine istraživanja planina  Hajle i Štedima za planinski turistički centar ,,Hajla". Izstraživački tim kojim su rukovodili predsjednik FIS komiteta Hubert Špic i direktor Turističkog centra ,,Kranjska gora" Janez Černe, 1979. godine izršio je detaljna istraživanja turističkih potencijala Hajle, Štedima i Rusulije za razvoj planinskog turizma sa naglaskom na skijališni turizam. Hubert Špic je izvršio FIS homologizaciju skijaških staza na području Hajle i Štedima ( spust, slalom, veleslalom i dr.). Istraživački tim su još činili generalni didrektor  RO ,,Gornji Ibar" Rožaje, dipl. oec Halil Kalač i direktor Ugostiteljstva i turizma u GIR-u dipl. turizmolog Radosav Beloica. Urađena je studija: ,,Potencijali za razvoj planinskog turizma u opštini Rožaje" na osnovu koje je trebalo razvijati turizam u opštini Rožaje.



Turistički centar ,,Turjak" izgrađen je u vremenu 1978-1983. godine, a poslovao je u sastavu ,,Gornjeg Ibra'',  u okviru  Ugostiteljstvo i turizam. Bilo je to u vremenu kada je generalni direktor RO ,,Gornji Ibar " Rožaje bio  dipl.oec. Halil Kalač, a direktor Ugostiteljstva i turizma Radoslav Beloica dipl. turizmolog. Kasnije ova organizaciona jedinica GIR-a posluje kao samostalno preduzeée AD ,,Turajak'' Rožaje.
Na lijevoj strani toka Županice, ispod planine Turjak, na predivnom lokalitetu,  pored magistralnog puta Rožaje - Berane, nalazi se Hotel Turjak. To je jedna od naljepših lokacija hotela u  sjevernom dijelu Crne Gore. Hotel Turjak je bio ugostiteljski i turistički dragulj. Njegova lokacija, arhitektura i sadržaji, divili su goste, prolaznike, svakog ko se našao  u njemu.  
        Izgradnjom hotela Turjak i uređenjem skijaških staza, Đunerovića Luke postale su dostupne za odmora i rekreaciju kako  zimi tako i ljeti. Na terenima pored hotela Turjak podignute su  žičare  na stazama  za skijanje, koje su udeljene  samo nekoliko stotina  metara od magistralnog puta. Turistički centar Turjak bio je, mjesto rekreacije i odmora Rožajaca  i svratište  i boravak brojnih turista. Turistički centar Turjak, osamdesetih godina prošlog vijeka, bio je domaćin brojnim takmičenjima, u skijanju i drugim disciplinama  u zimskim sportovima, lokalnog, regionalnog, republičkog i saveznog karaktera.

---

Zapostavljanje  turističkog  centra Turjak, prvenstveno njegovo  ekološko zapostavljanje  opasnosti su za cijelu turističku ponudu Rožaja. Hotel Turjak je promijenio svoj arhitektonski izgled. Na mjestu ranijeg hotela  Turjak podugnut je  novi objekat, koji se već nekoliko godina nalazi u nezavršenom i zapuštenom stanju. Prateći objekti (žičare) devastirani su  i  van funkcije. Prisutna je i devstacija tetrena za skijanje i druge sportske aktivnosti. Devastiran je okolni prostor Hotela Turjak".

---

DRUGA FAZA ZIMSKOG TURISTIČKOG CENTRA ,,TURJAK"- KOMLPEKS ,,SKRIVENA - KOŽUROVAC- ROŽAJSKI VRH"

U GIR-u su realizovane značajne investicije  na izgradnji  Zimsko turističkog centra "Turjak''. Izvršena je dogradanja tadašnjeg Motela i prekategorizacija u hotel "Turjak''. Izrađene su i postavljene dvije žičare i dva ski lifta, izgrađene staze za skijanje. Izvršena je  nabavka potrebne opreme za njihovo održavanje (tabač snijega i dr). To je činilo I fazu zimskog centra "Turjak". To je bilo u vremenu kada je gen. direktor GIR-a  bio dipl.oec. Halil Kalač, zamjenik gen. direktora dipl.pravnik Božo Bulatović, a direktor ugostiteljstva i turizma dipl.turizmolog Radosav Beloica.

Izvršeno je  projektovanje II faze i počela njene realizacija. U GIR-u je u periodu pomenutog rukovodstva  u Srednjoročnom planu razvoja  1980 - 1985. bila planirana na terenima Srkivene, Kožurovca i Rožajskog vrha, izgradnja zimsko- turističkog kompleksa "Skrivena'' - II faza Zimskog turističkog centra "Turjak" - 3 hotela, 18 vila-apartmana sa 1.250 ležaja, 10 zičara sa pratećim sportskim objektima. Realizujući  taj Srednjoročni plan GIR je izgradio put do tih terena, uradio projekat prvog hotela "Jela'' (Energoprojekat Beograd) i ugovorio izrdu i isporuku 10 žičara ("Bor'' iz Bora, generalni dirirektor gosp. Tišma). Bilo je planirano da sistem žičara, skijaških staza i izgrađeni put povezuju I i II fazu Centra "Turjak'' u jednu cjelinu. Urađeni Projekti i Ugovori o nabavci žičara predati su Osnovnoj banci Rožaje na finansiranje, a započeti su razgovori o zatvaranju konstrukcije finansiranja izgradnje hotela na Skrivenoj.  

--

Istraživanje resursa za razvoj planinskog turizma na planinama Hajla, Štedim i Rusulija, 1979.godine

 RO ,,Gornji Ibar" Rožaje započeo je 1979.godine istraživanja planina  Hajle i Štedima za planinski turistički centar ,,Hajla". Izstraživački tim kojim su rukovodili predsjednik FIS komiteta Hubert Špic i direktor Turističkog centra ,,Kranjska gora" Janez Černe, 1979. godine izršio je detaljna istraživanja turističkih potencijala Hajle, Štedima i Rusulije za razvoj planinskog turizma sa naglaskom na skijališni turizam. Hubert Špic je izvršio FIS homologizaciju skijaških staza na području Hajle i Štedima ( spust, slalom, veleslalom i dr.). Istraživački tim su još činili generalni didrektor  RO ,,Gornji Ibar" Rožaje, dipl. oec Halil Kalač i direktor Ugostiteljstva i turizma u GIR-u dipl. turizmolog Radosav Beloica. Urađena je studija: ,,Potencijali za razvoj planinskog turizma u opštini Rožaje".

Planinski lanac Prokletije između Crne Gore i Kosova dug je 70 km, pripadaju mu  planine Hajla (2.403 mnv), Štedim sa vrhom Ahmica (2272mnv) i  Rusulija (2382mnv). Planina Hajla čini južnu granicu rožajske kotline prema Kosovu. Njen reljef karakterišu brojni vrhovi nadmorske visine iznad 2000m, kanjoni i klisure planinskih rijeka, brojne i slikovite četinarske šume i planinski pašnjaci. Najviši vrh Hajle  iznosi 2403mnv. Ispod Hajle nalazi se veća zaravan, pašnjačko područje Brahim breg (1810 mnv), s izvorom vode i stočarskim stanovima. Od Bandžova prema Brahim brijegu, Biser vodi i Derman dolu, planinarske i ostale staze prolaze kroz predivnu šumu smrče i molike, preko subalpinskih i alpinskih pašnjaka, kroz polja borovnica, planinskih ruža, raznovrsnog cvijeća i ribizle i preko cvjetnih kamenjara i stijena. Zbog smjera pružanja Hajle vodeni tokovi teku sa planine u dva glavna smjera, prema sjeveru i prema jugu. U podnožju planine oni se ulivaju u dvije rijeke: Ibar na sjeveru i Pećka Bistrica na jugu, koje pripadaju dvijema različitim rječnim slivovima: crnomorskom (svi vodotoci sa sjevernih obronaka Hajle, ulivaju se u rijeku Ibar), te jadranskom (svi vodotoci s južnih obronaka Hajle, ulivaju se u rijeku Pećku Bistricu).

Štedim  je planinska visoravan u kojoj se visinom i ljepotom ističe  vrh Ahmica 2271 mnv. Štedim se nalazi  izmedju planina Ahmice, Žljeba i Rusulije,  a  proteže se od 1700 do 2000 mnv, pretežno pašnjačkog tipa sa obodima krečnjačkih stijena. Kao veza između planinskih grebena Hajle i Žljijeba, Štedim predstavlja izvanrednu lokaciju za razvijanje i korišćenje aktivnih planinskih sportova, odnosno razvijanje planinsko seoskog i eko-turizma. Tokom zime ove predjele pokrivaju  ogromne sniježne padine  sa par metara snijega i izvanredne su za  zimske  sportove, a posebno za turno skijanje i hodanje na krpljama. Kao pogranična zona prostor ovih planina je veoma pogodan za odvijanje prekograničnih aktivnosti i realizovanje različitih projekata. Pogodnosti okruženja, opšti pejzaž, zelenilo, šume, klima, bogatstvo voda su osnov za turističku valorizaciju ovog prostora.

-------

* Ugostiteljstvo i turizam - U GIR-u su realizovane značajne investicione aktivnosti   na izgradnji  Zimsko turističkog centra ,,Turjak''. Izvršena je dogradanja tadašnjeg Motela i prekategorizacija u hotel ,,Turjak''.  Izdrađene su dvije žičare i dva  ski lifta, izgradne staze za skijanje. Izvršena je  nabavka potrebne opreme za njihovo održavanje (tabač snijega i dr). Izvršeno je  projektovanje II faze i počela njene realizacija. Poslije odlaska iz GIR-a  1984.godine Halila Kalač, Boža Bilatović i Radosava Baloice, pomenute aktivnosti na realizaciji II faze stopirane su, jer je novo rukovodstvo GIR-a donijelo odluku o odustajanju od izgradnje II faze ZTC "Turjak'' Rožaje, što je prihvatila Skupština opštine Rožaje, ne mareći za posledice takve odluke (na opšte čuđenje javnosti).  Poslije pripajanja dijela teritorije (2.600 hektara) opštine Rožaje opštini Berane, a gdje se nalaze pomenuti tereni za izgradnu II faze ZTC "Turjak'', planirana je izgradanja sličnog zimsko turističkog centra od strane opštine Berane pod nazivom Planinski turistički centar ,,Plana" (izvor: Internet,Google.me)

--

ZZ ,,BOGAJE"

Najveći uspjeh u  poslovanju ostvarila je ZZ,,Bogaje“. Smatrala se primjerom rada jedne zadruge i primjerom stvaranja infrastrukture za razvoj sela. Naglasak je bio dat na razvoj poljoprivrede i turizma, kao i razvoj  sektora zadrugara. Danas ovaj subjekat nema poslovnih aktivnosti. Ima podataka da je ova zadruga imala svoj ski lift.

------

[3] U GIR-u su realizovane značajne aktivnostu  na konstituisanju Zimsko turističkog centra ,,Turjak''. Izvršena je dogradanja Motela i prekategorizacija u hotel ,,Turjak'', izdradnja dvije žičare i ski lifta, izgradnja staza za skijanje, nabavka potrebne opreme za njihovo održavanje (tabač snijega i dr), projektovanje II faze i početak njene realizacije. Sve je to bilo u vremenu 1978. do 1984. godine, kada je gen. direktor GIR-a bio dipl.oec. Halil Kalač, njegov zamjenik dipl prav. Božo Bulatović, a direktor organizacionog dijela GIR-a Ugostiteljstvo i turizam dipl. turizmollog Radosav Beloica. U GIR-u je u periodu pomenutog rukovodstva (srednjoročni plan 1980 - 1985) bila planirana na terenima Srkivene, Kožurovca i Rožajskog vrha, izgradnja zimsko- turističkog kompleksa ,,Skrivena'' - II faza Zimskog turističkog centra ,,Turjak" - 3 hotela, 18 vila-apartmana sa 1.250 ležaja, 10 zičara sa pratećim sportskim objektima. Realizujući  srednjoročni plan GIR je izgradio put do tih terena, uradio projekat prvog hotela  ,,Skrivena''  ( Energoprojekat Beograd) i ugovorio izrdu i isporuku 10 žičara (,,Bor'' iz Bora, gen. dir. Tišma). Sistem žičara, skijaških staza  i izgrađeni put povezivao je I i II fazu Centra ,,Turjak'' u jednu cjelinu. Projekti i Ugovori o nabavci žičara predati su i Osnovnoj banci Rožaje na finansiranje, a započeti su razgovori o zatvaranju konstrukcije finansiranja izgradnje hotela na Skrivenoj. Poslije odlaska iz GIR-a  1984.godine Halila Kalač, Boža Bilatović i Radosava Baloice, pomenute aktivnosti na realizaciji II faze stopirane su, jer je novo rukovodstvo GIR-a (gen. dir. Hamid Nurković, zam. gen. direktora Ramo Bralić) donijelo  odluku o odustajanju od izgradnje II faze ZTC ,,Turjak'' Rožaje.

  Kasnije, poslije pripajanja dijela teritorije (2.600 hektara) opštine Rožaje opštini Berane, a gdje se nalaze pomenuti tereni za izgradnu II faze ZTC ,,Turjak'', planirana je izgradanja sličnog zimsko turističkog centra od strane opštine Berane pod nazivom Planinski turistički centar "Plana" (izvor: Internet,Google.me)

 

 

Galerija slika

Srodne strane
fridrihangel
Istorija skijanja u Crnoj Gori

     Početak skijanja u Crnoj Gori se vezuje za Fridrih Angela, koji je krajem XVIII veka, došavši iz Norveške, obučavao Crnogorce skijanju....

fosm cgski ist 16 300x200
Skijanje u Crnoj Gori - od početka

Autor:  *Branko Krivokapić* Članak: *Da li je skijanje u Crnoj Gori na tankom ledu?* Izvor:  *fosmedia.me   27.02.2018. * Skijanje? Bješe to onaj sport sa...

chosen300
Smučanje u Crnoj Gori ima duboke korijene

Pocev od 1967. godine pa do 1989. godine odrzavao se tromec republika Srbije, Makedonioje i Crne Gore u alpskom i nordijskom skijanju....

daki2006
Razvoj zimskih sportova na Durmitoru

     Durmitor je i motorna sila kretanja svih uspona i padova, mogućnosti i stremljenja ka boljem u skijanju, sa konfiguracijom terena koja...

ha1280
Kada su Crnogorci prvi put videli skije

     *Đavo na šticama*      Negdje krajem 1892. godine, u austrougarski Kotor, došao je mladi norveški oficir, željan avantura i putovanja u nepoznate...

Boo vorovi 2 300x200
Božo Čvorović - rekorder Crne Gore u skijaškim skokovima

*Božo Čvorović* je 1962. preskočio 46 metara na Žabljaku, skakaonice su ubrzo porušene, pa je i danas rekorder Crne Gore u skijaškim...

kafanaobnova
Istorija skijanja na Durmitoru

     Pod Durmitorom se još priča da je Radule Šibalić, kao dječak, prvog skijaša koga je u životu vidio opisao kao "čovjeka...

amal i Vujii na tuocu640x427
Legendarni spust na Durmitoru 1984: Debitant najbrži na skijama Kena Rida

Padine Štuoca i durmitorsko selo Bosaca pamte mnoga skijaška takmicenja, ali ne i vecu senzaciju od pobjede potpunog anonimusa na prvenstvu Crne...

ha v2
Henrik Angel, Norvežanin koji je donio prve skije u Crnu Goru

Prvi ski klub i škola skijanja na Balkanu su osnovani na padinama Lovćena u Crnoj Gori davne 1892. godine zahvaljujući norveškom kapetanu...

hotelrozaje
Hajla, Turjak - Rožaje, kako je nekada bilo?

Rožaje je nekoliko decenija bilo jedan od značajnijih turističkih centara u Crnoj Gori i regiji. U periodu od 1978. do 1983. godine...

durmitor1978 1 600x400
Kolašinski ski vremeplov - 1978. godina

Dana 11. juna 1978.g. tačno pre 40 godina na Durmitoru je održano tradicionalno smučarsko takmičenje - Ljetnji slalom - završno takmičenje crnogorskog...

pljevlja Josip ic 300x200
Smučarstvo u Pljevljima

Skijanje u Pljevljima ima tradiciju dugu više od 80 godina, zahvaljujući Slovencu *Josipu Žicu* – svojevrsnom pioniru u tom sportu Smučarstvo u Pljevljima,...

ustavklizackogdrustva300x200
Crna Gora je imala klizalište još 1889. godine

Postojalo je klizalište ali i "Ustav cetinjskog klizačkog društva" Šira javnost u Crnoj Gori, ne zna da je 1889. godine u ondašnjoj prijestonici...

zicara kotor cetinje300x200
Austrougarska žičara Kotor–Cetinje iz 1916

Tokom marta 2015. održana je javna rasprava o Nacrtu Koncesionog akta i Ugovora za projekat „Izgradnje žičare Kotor – Lovćen – Cetinje“...